Yöntem ve kaynaklar
Bu sayfa, oyunda gördüğün sayıların nereden geldiğini ve nerede varsayım yaptığımızı açıkça yazar. İstatistik katmanı gerçektir ve kaynaklıdır; anlatı katmanı kurgudur.
Biz kimiz
85 Milyonda 1, Kerem Şahin'in bağımsız olarak yaptığı bir hobi projesidir. Reklam, üyelik ve ücret yoktur; bir kuruma ya da şirkete bağlı değildir.
Önerin, bulduğun bir hata ya da yanlış bilgi için yaz:
subatcontact@gmail.comDiğer çalışmalarım için portfolyo sayfama bakabilirsin.
Bu nedir?
Türkiye'nin gerçek istatistiklerine göre ağırlıklı rastgele bir doğum seçilir (yıl, il, kent ya da kır, cinsiyet, hane geliri, annenin eğitimi, kardeş sayısı). Sonra karakter yıl yıl yaşar: kısa kartlar, bazen bir seçim, bazen yalnızca bir cümle. Hayat, hayat tablosundan gelen ölüm olasılığıyla sona erer.
Adı "85 Milyonda 1" büyüklük olarak yaklaşıktır: TÜİK ADNKS 2025 nüfusu 86.092.168 kişidir. Ad, rakamdan bağımsız bir markadır; sayfalardaki nüfus bilgisi her zaman en güncel TÜİK verisinden gelir. Proje TÜİK tarafından onaylanmamıştır.
Nasıl çalışır?
Bir hayat iki şeyden oluşur: bir seed (rastgelelik tohumu) ve senin verdiğin seçimler. Motor aynı girdiyle her zaman aynı hayatı üretir; paylaşım bağlantısı yalnızca bu ikisini taşır ve açan kişi aynı hayatı görür.
Küçük kararları oyunun senin yerine vermesi seçilebilir (Sorulan kararlar: Hepsi, Dengeli, Önemli, Hiçbiri; varsayılan Dengeli, hayat başına yaklaşık 23 soru). Oyunun seçtiği kararlar seed'den türer, bu yüzden hayat değişmez; akışta "Otomatik seçim" olarak görünür.
Yaşam Dokuması her yılı bir sıra olarak gösterir: renk o yılın ruh hali, elmas bir kırılma anı, kenar bordürü doğum koşulları (yerleşim ve gelir dilimi) ile örülür. Anlam iddiası taşımaz; hayatın biçimini görünür kılar.
Veri kaynakları
Tablolar projeye resmî yayınlardan alınır; her dosyada kaynak, tablo, yıllar ve yaklaşıklama durumu yazılıdır. Tahmini işaretli olanlar yaklaşıklanmıştır.
| Kaynak | Tablo | Yıllar |
|---|---|---|
| TÜİK, Doğum İstatistikleri, 2025 | İl ve cinsiyete göre doğumlar, 2020-2025 | 2020-2025 |
| TÜİK, Doğum İstatistikleri, 2025 | Temel doğurganlık göstergeleri, 2001-2025 | 2001-2025 |
| TÜİK, Evlenme ve Boşanma İstatistikleri, 2025 | Evlenme sayısı, kaba evlenme hızı, boşanma sayısı ve kaba boşanma hızı, 2001-2025 | 2001-2025 |
| TÜİK, ADNKS 2025 | Kent-kır sınıflaması ve cinsiyete göre il nüfusları, 2024, 2025 | 2025 |
| TÜİK, Doğum İstatistikleri, 2025 | İllere göre toplam doğurganlık hızı, 2020-2025 | 2020-2025 |
| TÜİK, Doğum İstatistikleri, 2025 | Annenin eğitim durumuna göre TFR, 2020-2025 | 2020-2025 |
| ÇSGB, Yıllar İtibarıyla Günlük ve Aylık Asgari Ücretler / Net ve Brüt Asgari Ücretler | Aylık asgari ücret (16 yaş ve üzeri) | 1974-2026 |
| TÜİK, Ulusal Eğitim İstatistikleri, 2025 | Bitirilen eğitim düzeyine göre nüfusun dağılımı (25+), 2024-2025 | 2024-2025 |
| TÜİK tablolarından hesaplanmıştır (Ölüm ve Ölüm Nedeni 2025, ADNKS 2025, Eğitim Durumu 2025, Hayat Tabloları 2023-2025, Evlenme ve Boşanma 2025) | Veri notları için türetilmiş oranlar | 2025 |
| TÜİK bülten PDF'leri (İstatistiklerle Çocuk 2025, İstatistiklerle Kadın 2025) | Veri notlarında kullanılan tekil rakamlar | 2005-2025 |
| TÜİK, Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistikleri, 2025 | Yaş gruplarına göre yoksulluk veya sosyal dışlanma riski (AROPE), 2024, 2025 | 2024, 2025 |
| TÜİK, Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistikleri, 2025 | Göreli yoksulluk oranı, eğitim düzeyine göre (15+), 2024, 2025 | 2024, 2025 |
| TÜİK, Ölüm ve Ölüm Nedeni İstatistikleri, 2025 | Seçilmiş ölüm nedeni, cinsiyet ve yaş grubuna göre ölümler | 2025 |
| TÜİK, Hayat Tabloları, 2023-2025 | Yaş, cinsiyet ve eğitim durumuna göre beklenen yaşam süresi | 2023-2025 |
| TÜİK, Hayat Tabloları, 2023-2025 | Cinsiyete göre Türkiye tek yaş hayat tablosu | 2022-2024, 2023-2025 |
| TÜİK, Hayat Tabloları, 2021-2023 | İllere ve cinsiyete göre doğuşta beklenen yaşam süreleri | 2018-2020, 2021-2023 |
| Dünya Bankası, World Development Indicators (UN WPP tabanlı), Türkiye | Yaşam beklentisi (toplam/erkek/kadın), bebek ölüm hızı, TFR, kaba doğum hızı, nüfustahmini | 1960-2024 |
| Elle seçilmiş yaygın Türkçe adlar (Claude taslağı) | Karakter ve akran adlarıtahmini | - |
Kalibrasyon
Motor, yayından önce gerçek verilerle karşılaştırılır: 100.000 doğum, her doğum yılı kohortu için 40.000 ölüm ve 1.500 tam hayat simüle edilir. Sonuç: 54 kontrolün 54 tanesi geçti. Tohumlar sabittir, sonuç yeniden üretilebilir.
Doğum (19/19)
| Kontrol | Bulunan | Beklenen | Tolerans |
|---|---|---|---|
| Geçti: doğum yılı dağılımı (1980-2025, doğum sayısına göre): en büyük |z| (yıl 2015) | 3.24 | ≤ 4.50 | - |
| Geçti: il dağılımı (TÜİK doğum payı 2025, 81 il): en büyük |z| (Ordu) | 2.90 | ≤ 4.50 | - |
| Geçti: erkek payı (TÜİK 2025: 51,37%) | 51.09% | 51.37% | ±0.50% |
| Geçti: yerleşim payı: dense (il doğum payı × ADNKS il payı) | 66.57% | 66.44% | ±0.60% |
| Geçti: yerleşim payı: intermediate (il doğum payı × ADNKS il payı) | 15.55% | 15.74% | ±0.60% |
| Geçti: yerleşim payı: rural (il doğum payı × ADNKS il payı) | 17.89% | 17.82% | ±0.60% |
| Geçti: anne eğitimi dağılımı (kadın 25+ eğitim payı × TFR): en büyük |z| | 2.02 | ≤ 4.50 | - |
| Geçti: yoksulluk/dışlanma riski, 0-17 (TÜİK YKAA 2025: 36,84%) | 36.54% | 36.84% | ±0.60% |
| Geçti: yoksulluk oranı anne eğitimiyle azalır (yok > ilkokul > ortaokul > lise > yüksekokul) | 70% > 41% > 40% > 24% > 8% | azalan | - |
| Geçti: gelir dilimi payları 6%-14% arasında (elle ağırlık, veri yok) | 11% 11% 9% 9% 8% 10% 10% 11% 11% 10% | 6%-14% | - |
| Geçti: yoksul hanelerin 1-4. dilimde olması | 100.00% | 100.00% | ±0.00% |
| Geçti: ortalama kardeş sayısı makul (TFR 2025 = 1.42) | 1.59 | 0,5-2,5 | - |
| Geçti: eğitim düzeyi payı (erkek, lessThanUpperSecondary) = 25+ dağılımı | 43.67% | 43.63% | ±1.00% |
| Geçti: eğitim düzeyi payı (erkek, upperSecondary) = 25+ dağılımı | 29.12% | 28.94% | ±1.00% |
| Geçti: eğitim düzeyi payı (erkek, tertiary) = 25+ dağılımı | 27.21% | 27.43% | ±1.00% |
| Geçti: eğitim düzeyi payı (kadın, lessThanUpperSecondary) = 25+ dağılımı | 54.80% | 55.22% | ±1.00% |
| Geçti: eğitim düzeyi payı (kadın, upperSecondary) = 25+ dağılımı | 20.19% | 20.08% | ±1.00% |
| Geçti: eğitim düzeyi payı (kadın, tertiary) = 25+ dağılımı | 25.01% | 24.70% | ±1.00% |
| Geçti: aynı seed → aynı karakter | eşit | eşit | - |
Ölüm (26/26)
| Kontrol | Bulunan | Beklenen | Tolerans |
|---|---|---|---|
| Geçti: e0 erkek 2025 (TÜİK Hayat Tabloları 2023-2025) | 75.85 | 75.87 | ±0.15 |
| Geçti: e0 kadın 2025 (TÜİK Hayat Tabloları 2023-2025) | 81.03 | 81.14 | ±0.15 |
| Geçti: e0 toplam ≈ 78,495 (cinsiyet ağırlığı 51,37/48,63) | 78.37 | 78.50 | ±0.30 |
| Geçti: takvim yılı e0 farkı (1980-2023, WB'ye göre; en kötü yıl 2009) | 0.000 | ≤ 0.050 | - |
| Geçti: bebek ölüm hızı 1985 (‰) WB ile uyum (%10) | 73.4 | 80.4 | ±8.0 |
| Geçti: bebek ölüm hızı 2000 (‰) WB ile uyum (%10) | 28.0 | 30.7 | ±3.1 |
| Geçti: il çarpanları doğum ağırlıklı karışımda ulusal e0'ı korur (erkek) | 75.848 | 75.848 | ±0.030 |
| Geçti: il e0 farkları TÜİK 2021-2023 ile uyumlu (erkek; kayma çıkarıldıktan sonra en büyük sapma: Tunceli) | 0.04 | ≤ 0.35 | - |
| Geçti: il çarpanları doğum ağırlıklı karışımda ulusal e0'ı korur (kadın) | 81.035 | 81.035 | ±0.030 |
| Geçti: il e0 farkları TÜİK 2021-2023 ile uyumlu (kadın; kayma çıkarıldıktan sonra en büyük sapma: Tunceli) | 0.09 | ≤ 0.35 | - |
| Geçti: e30 farkı: lise − ortaöğretim altı (erkek; TÜİK Eğitim Durumuna Göre Yaşam Beklentisi) | 2.10 | 2.06 | ±0.60 |
| Geçti: e30 farkı: yüksekokul − ortaöğretim altı (erkek) | 5.22 | 5.10 | ±0.60 |
| Geçti: e30 farkı: lise − ortaöğretim altı (kadın; TÜİK Eğitim Durumuna Göre Yaşam Beklentisi) | 2.81 | 2.66 | ±0.60 |
| Geçti: e30 farkı: yüksekokul − ortaöğretim altı (kadın) | 4.85 | 4.58 | ±0.60 |
| Geçti: 1980 doğumlular, erkek: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 67.63 | 67.56 | ±0.77 |
| Geçti: 1980 doğumlular, kadın: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 73.76 | 73.66 | ±0.77 |
| Geçti: 1990 doğumlular, erkek: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 70.60 | 71.09 | ±0.68 |
| Geçti: 1990 doğumlular, kadın: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 76.75 | 76.79 | ±0.66 |
| Geçti: 2000 doğumlular, erkek: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 73.52 | 73.60 | ±0.56 |
| Geçti: 2000 doğumlular, kadın: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 78.91 | 79.01 | ±0.55 |
| Geçti: 2010 doğumlular, erkek: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 75.04 | 74.95 | ±0.49 |
| Geçti: 2010 doğumlular, kadın: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 80.00 | 80.20 | ±0.47 |
| Geçti: 2025 doğumlular, erkek: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 75.27 | 75.35 | ±0.47 |
| Geçti: 2025 doğumlular, kadın: ortalama ölüm yaşı (MC, il+eğitim çarpanlı) = analitik kohort | 80.80 | 80.54 | ±0.43 |
| Geçti: ölüm yaşı: 10 kohort × cinsiyetin ortalama sapması (sistematik kayma) | -0.05 | 0.00 | ±0.20 |
| Geçti: ölüm nedeni payları, yaş grubu × cinsiyet (en büyük sapma: female 0-14 Diğer) | 0.97% | ≤ 1.20% | - |
Simülasyon (3/3)
| Kontrol | Bulunan | Beklenen | Tolerans |
|---|---|---|---|
| Geçti: ölüm yaşı − karakterin analitik beklentisi (ortalama, N=1500; 4·SE=2.05) | 0.41 | 0.00 | ±2.05 |
| Geçti: akran ölüm yaşı − beklenti (ortalama, N=4500) | -0.47 | 0.00 | ±1.20 |
| Geçti: yaşam başına süre (ms) | 6.51 | ≤ 50.00 | - |
Hayat zinciri (6/6)
| Kontrol | Bulunan | Beklenen | Tolerans |
|---|---|---|---|
| Geçti: yükseköğretim mezunu payı (50+ yaşa gelenler) = TÜİK 25+ yükseköğretim payı (26.1%) | 24.61% | 26.10% | ±4.00% |
| Geçti: yükseköğretim düzeyindeki hayatların üniversiteye gitmesi | 97.38% | 100.00% | ±6.00% |
| Geçti: hayatında partneri olan (tasarım hedefi %85) | 88.66% | 85.00% | ±8.00% |
| Geçti: çocuk sahibi olan (tasarım hedefi %78) | 73.56% | 78.00% | ±9.00% |
| Geçti: ev sahibi olan (tasarım hedefi %55) | 51.19% | 55.00% | ±12.00% |
| Geçti: boşanan (tasarım hedefi %13) | 10.98% | 13.00% | ±6.00% |
Sınırlar
- Bu bir tahmin değil, bir simülasyondur. Gerçek bir kişiyi ya da senin geleceğini öngörmez; istatistiklerin izin verdiği bir hayatı ağırlıklı rastgele üretir.
- Doğum yılı, il, yerleşim ve cinsiyet payları TÜİK verisinden gelir. 2020 öncesi il doğum payları ve yerleşim payları 2025 değerlerine yaklaştırıldı; 1980-2000 doğum sayıları Dünya Bankası serisinden alındı.
- TÜİK il bazlı beklenen yaşam süreleri, doğum ağırlıklı ortalamada ulusal değerin yaklaşık 0,6-0,7 yıl üstünde çıkıyor (doğudaki ölüm kaydı eksikliği olası). Modelde ulusal değer korunur, il ve eğitim farkları bu ortak kayma çıkarılarak yalnızca fark olarak uygulanır.
- Olayların olasılıkları, göstergelerin (sağlık, mutluluk, eğitim, aile, alım gücü) başlangıç değerleri ve etkileri ile para çarpanları tasarım varsayımıdır; istatistik değildir. Dayandığı veri varsa kartın altındaki veri notunda kaynağıyla yazılır.
- Sağlık ve gelir göstergeleri ölüm olasılığını etkilemez; deprem gibi olay kaynaklı ölümler modellenmez. Ölüm, hayat tablosu ve ölüm nedeni dağılımından gelir.
- 2026 sonrası yıllar kurgudur (Bugün çizgisi). 1980-1990 arası için olay yoğunluğu daha düşüktür.
- Adlar elle seçilmiş yaygın Türkçe adlardır; doğum yılına göre isim popülerliği verisi yoktur.
- Ölüm nedeni gerçek bir kayıt değildir: TÜİK 2025 ölüm nedeni dağılımından, ölüm yaşı ve cinsiyete göre seçilir ve tüm yıllara aynen uygulanır. O yıla özgü nedenler (örneğin COVID-19 yılları) yansımaz.
- 2025 sonrası için ölüm olasılıkları 2023-2025 düzeyinde sabit tutulur; gelecekteki iyileşme ya da kötüleşme modellenmez. Genç doğumların gerçek beklentisi büyük olasılıkla bundan farklı olur.
- Evlenme, çocuk sahibi olma, ev sahibi olma ve boşanma oranları tasarım hedefidir (yaklaşık %85, %78, %55 ve %13); TÜİK ölçümü değildir.
- Çocuğun hanesinin yoksulluk riski anne eğitimine göre dağıtılır: toplam oran TÜİK'in çocuk yoksulluk veya dışlanma riskiyle (%36,8) uyumludur, anne eğitimine göre fark ise yetişkin verisinden yaklaşıklanmıştır. Eğitim düzeyi de modelden gelir.
- "Aynı yıl doğanlar" kurgusal kişilerdir. Doğum ihtimali, seçtiğin dönem (Rastgele, Geçmiş, Bugün) içindeki doğumlar arasında hesaplanır.
İçerik politikası ve Hassas Mod
Oyunda şu an 198 kart ve 124 kısa kayıt şablonu vardır. Metinler olgusal ve kişiseldir ("ne oldu", "sana nasıl dokundu"); sıfat, suçlama, parti ve kişi adı yoktur. Gerçek olaylar kaynaklı bir veri notuyla anılır.
Zor olaylar (9) iki sürümlüdür. Hassas Mod yalnızca sunumu değiştirir, hayat aynı kalır: Standart her şeyi gösterir, Yumuşak zor olayları tek cümlelik bir özete indirir. Mod her ekrandan değiştirilebilir.
İntihar, cinsel istismar, ayrıntılı şiddet, çocuk istismarı ve işkence anlatılmaz. Siyasi açıdan bölücü olaylar kapsam dışıdır.
Gizlilik
- Hesap, reklam ve çerez yoktur.
- Ayarların (hız, Hassas Mod, sorulan kararlar) ve bitirdiğin hayatların listesi (Hayat Kitabı) yalnızca cihazında, tarayıcı depolamasında durur; istersen ana sayfadan silebilirsin.
- Paylaşım bağlantısı yalnızca seed, seçimler ve yıldızladığın anların konumunu taşır; kişisel veri içermez.
- Kullanımı saymak için çerezsiz ve kişisel veri toplamayan bir analitik açılabilir; seed, ad ya da seçim göndermez, yalnızca "hayat başladı" gibi olay sayılarını tutar.
Zor bir anda
Oyundaki anlatılar kurgu olsa da, yaşadığın bir şey seni zorluyorsa yalnız olmak zorunda değilsin. Hemen tehlike varsa 112 Acil Çağrı Merkezi'ni ara. Aile, kadın, çocuk, yaşlı ve engelli konularında danışmanlık almak ya da şiddet, ihmal ve istismar bildirmek için Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın Alo 183 hattı 7 gün 24 saat çalışır; yurt içinden aramalar ücretsizdir. Ruh sağlığıyla ilgili bir uzmana ulaşmak için aile hekimine ya da en yakın devlet hastanesinin psikiyatri polikliniğine başvurabilirsin.
Bilgiler 28 Ekim 2026'da resmî sayfalardan doğrulandı: 112 Acil Çağrı Merkezi, Alo 183.